Posts

दुई दिनको जिन्दगी र युगीन प्रश्नहरू

Image
  देवेन्द्र गौतम  विक्रम संवत २०८३ को जेठ महिनाको एक बिहान, सङ्कटा मन्दिर परिसरमा पाइला अडिएका छन्। मन्दिरको उत्तरपूर्वी छेउमा दुई लहरमा माग्नेहरू बसिरहेका छन्। त्यही लहरमा एक महिला निष्फिक्री धुवाँ उडाइरहेकी छिन्।  न वर्तमानको चिन्ता, न भविष्यको सुर्ता, यसैगरी बिताइदिन्छु दुई दिनको जिन्दगी, होइन त?  उनीसँगै बसेकी अलि कम उमेरकी महिला आफ्नो प्यारो सन्तति खेलाइरहेकी छिन् आकाशतिर उफार्दै।  को चाहन्न होला आफ्ना शाखासन्तानले आकाश छोऊन् भन्ने।  कसलाई लाग्दैन होला आफ्ना सन्तति आफू  पुग्न नसकेको गन्तव्य पुगून् भन्ने, सबैसबै दमित इच्छाआकांक्षा पूरा गरून् भन्ने?  तर खोइ के हुन्छ हुन्छ।  बिरूवा हुन्,  मलजल पुगेन होला, वात्सल्यको कमी भयो होला सदा हल्लिरहने गार्हस्थ अर्थतन्त्रलाई भूकम्प-प्रतिरोधी  बनाउन दौडिँदा। ‘उडेर जून छुन्छु भन्थेँ’, ‘कति कम्जोर रहेछ भाग्य’ बोलका गीतहरू प्रिय लाग्छन् जित्न नसकेकाहरूलाई। आफ्नो सन्तानलाई आकाशतिर उफारिरहेकी आमाका जस्तै चाहनाहरू त हुन्छन् सबैजसो अभिभावकका। त्यसो त सन्ततिका आफ्नै इच्छा-आकांक्षा-चाहना असमेल हुन्छन...

वागमती किनारमा आँसु र आशा

Image
  देवेन्द्र गौतम   रित्तो सोफा मानौँ भनिरहेको थियो: सुस्ताउनुस् एकैछिन , वागमतीजस्तै सतत बगिरहन कहाँ सकिन्छ र घाइते क्षणहरूमा ? बरू आउनुस् , एकैछिन भविष्यका कुरा गरौँ ।   छेवैमा चटारो थियो: बाँकी बचेका आफ्ना सामान समेटेर ट्रकमा राख्ने र बाटो लाग्ने। चिन्ता , चाँजोपाँजो भविष्यकै।   ‘ ललितपुरमा जग्गा किनेका छौँ , अब त्यतै बस्ने ,’ मैले सोधखोज गर्दा छोटो उत्तर दिए त्यस्तै ३५ तिरका लाग्ने ती युवाले।   उनी नखुलेको अवस्थामा घाउ कोट्याउनु अनुचित हुन्थ्यो।   ‘ अघि बढ्नुस् , कुरा गर्न चाहनेहरू भेट्नुहुनेछ। ’   यति भनिसकेपछि बोलीचालीको भाषामा ‘ ल्याङल्याङ ’ गर्नु ‘ आ बैल मुझे मार ’ भन्नुजस्तै हुन्थ्यो।   उत्तरतिर ठडिएको एउटा स्मारक परिसरमा केही युवाहरू आफ्नो विक्षिप्त साथीलाई सम्हाल्न खोज्दै थिए। परैसम्म थिए ससाना पहाडका थुम्काजस्ता ‘ स्मारकहरू ’, बस्तीमा डोजर चलेपछि ‘ बनेका/बनाइएका ’ ।   के थिएनन् ती थुप्राहरूमा ? बस्ती बसाउन प्रयोग गरिएका बाँसका भाटाहरू , दराज , भान्सामा भाँडाकुँडा राख्न प्रयोग गरिने दराज , टेबल , कुर्सी ...